Piles and foundation piles: what types are there?

Published: 29 October 2026.

Bij een aanbouw, dakopbouw of funderingsherstel komt vroeg of laat de vraag op hoe het extra gewicht wordt gedragen. Soms is een fundering op palen nodig. In de volksmond worden die vaak heipalen genoemd, maar niet iedere paal wordt geheid: er zijn ook geschroefde, geboorde en gedrukte systemen. Welke soorten zijn er en waarom kan de keuze per project verschillen?

Waarom gebruikt men funderingspalen?

Een funderingspaal brengt belasting van het gebouw over naar diepere grondlagen en kan, afhankelijk van het ontwerp, ook krachten opnemen die niet alleen recht naar beneden werken. Een paalfundering kan nodig zijn wanneer de grond dicht bij het oppervlak onvoldoende draagkracht biedt of wanneer de belasting en vervorming anders niet goed beheersbaar zijn. De paal werkt samen met funderingsbalken of andere constructieve onderdelen; alleen een paaltype kiezen is dus geen volledig funderingsontwerp.

Hoeveel soorten heipalen zijn er?

Er bestaat geen vast aantal soorten. U kunt palen indelen naar materiaal (bijvoorbeeld hout, prefab beton, staal of in de grond gevormd beton) én naar aanbrengmethode (heien, schroeven, boren, trillen of drukken). Binnen elke groep bestaan weer varianten. Niet alle funderingspalen zijn dus letterlijk heipalen.

Vier veelbesproken groepen

Prefab betonpalen: vooraf gemaakte betonnen palen die vaak worden geheid. Ze zijn geschikt voor uiteenlopende belastingen, maar het heien kan geluid en trillingen veroorzaken.
Stalen buispalen: stalen buizen die, afhankelijk van het systeem, kunnen worden geheid, geschroefd of gedrukt. Varianten worden ook gebruikt bij funderingsherstel en op lastig bereikbare plekken.
Geschroefde, in de grond gevormde palen: een stalen hulpmiddel wordt in de grond geschroefd en de paal wordt ter plaatse met beton of mortel gevormd. Het precieze systeem bepaalt hoeveel grond wordt verplaatst en welke omgevingseffecten optreden.
Geboorde of avegaarpalen: met een boor wordt grond verwijderd, waarna beton of mortel de paal vormt. De uitvoering verschilt wezenlijk van het inheien van een prefab paal.

Houten palen zijn vooral relevant bij oudere bestaande funderingen; bij herstel moet de toestand daarvan afzonderlijk worden onderzocht. Welke paal geschikt is, volgt uit de locatie en de berekeningen, niet uit een algemene ranglijst van “beste” palen.

Wat bepaalt de keuze voor een paalsysteem?

De constructeur en funderingsspecialist kijken onder meer naar de belasting van het gebouw, de bodemopbouw en sonderingen, de bestaande fundering, de bereikbaarheid van de locatie, de ruimte voor materieel en de invloed op belendende panden. Ook geluid, trillingen, grondverdringing, grondwater en uitvoeringsvolgorde kunnen meewegen. Een methode die bij nieuwbouw op een open terrein passend is, hoeft bij een aanbouw tussen bestaande woningen niet de juiste keuze te zijn.

Voor een ontwerp zijn betrouwbare gegevens nodig. Een sondering geeft informatie over weerstand van de grond op verschillende dieptes. Soms zijn aanvullend funderingsonderzoek of gegevens over het bestaande pand nodig. De constructeur bepaalt op basis daarvan onder meer de belastingen, het aantal en de plaats van de palen en de verbinding met de rest van de fundering.

Waarom is de omgeving belangrijk?

Palen aanbrengen kan invloed hebben op de bodem en op naburige bebouwing. De invloed verschilt per paalsysteem en uitvoeringsmethode. Bij werkzaamheden met risico voor belendingen kan een bouwkundige vooropname of nulmeting nuttig zijn, eventueel aangevuld met monitoring. Zo wordt de bestaande toestand vastgelegd en kan tijdens de uitvoering gericht worden gevolgd wat er gebeurt. De risico’s moeten al in ontwerp en werkplan worden beoordeeld; een nulmeting voorkomt zelf geen schade.

Wat vraagt u vóór de uitvoering?

Is de bestaande fundering bekend en zijn er actuele sonderingen?
Welke belasting komt erbij door de aanbouw of dakopbouw?
Waarom past dit paalsysteem bij de bodem én de omgeving?
Welke geluiden, trillingen of grondbeweging kunnen ontstaan?
Zijn maatregelen voor belendingen en een vooropname nodig?
Hoe wordt de aansluiting tussen nieuwe en bestaande fundering ontworpen?

Fundering meenemen in uw verbouwplan

Bij een grotere uitbouw of dakopbouw moeten ontwerp, constructie en uitvoering op elkaar aansluiten. Bespreek de fundering daarom vroeg, voordat de plattegrond en planning vastliggen. Lees ook wanneer u een structural engineer for a renovation nodig heeft en bekijk onze pagina’s over extension and roof addition. Wilt u uw situatie bespreken? Get in touch.

Sources consulted on 29 October 2026: CROW, Handboek Funderingen: funderingen op palen; CROW over risicobeoordeling en vooropname. Het geschikte systeem en de vereiste onderzoeken zijn projectafhankelijk.